Nefsini tanımak için yedi şeyi bilmek 

Hüseyin Fevzi Hz.nin Kabri Şerifi

Uşşâkî ve Kadiri meşayıhından Sıddık Naci Eren efendi’nin Kadiri yolundan mürşidi Seyyid Hüseyin Fevzi Paşa hz.dir. Hüseyin Fevzi Haseni hz. 1983 yılında Istanbul’da vefat etmiş Bağdat’ta defnedilmiştir.

Hüseyin Fevzi Hz.nin Kabri Şerifinin arka kısmı

Hüseyin Fevzi Hz.nin Kabri Şerifi

Hüseyin Fevzi Hz.nin Kabri Şerifi

Hüseyin Fevzi Hz.nin Kabri Şerifi

Hüseyin Fevzi Hz.nin Kabri Şerifinin Abdülkadir Geylani hz. asitanesinin bahçesindeki Kabristan kayıt defterindeki ismi .

Not : Fotograflarla kabri bulan Enes kardeşimize ve kabri şerifin yerini tarif eden Galip beye teşekkür ederiz.

Seyyid Hüseyin Fevzi Paşa (k.s.) hz.’nin Duası ve ilginç rüyası

Uşşâkî Sıddîk Nâci Eren Efendi’nin Kadiri hilafeti aldığı hocası Seyyid Hüseyin Fevzi Paşa (Hasan-i , Hüseyni) (k.s.) Hazretleridir.

Hüseyin Fevzi Paşa 83 yaşında, İstanbul’da vefat etmişti. Diyordu ki; ” Cenab-ı Hakka dua ediyorum, benim ruhumu İstanbul’da kabzetsin diye.” Vefatından dört yıl önce  “Gülcemalciğim, ben İstanbul’a gideceğim” dedi. Kendisini havaalanından uçağa bindirdim.

Hüseyin Fevzi Paşa soy olarak hem Hz. Hasan’a hem de Hz. Hüseyin’e dayanıyordu. Onun için kendisine Haseni vel Hüseyni derlerdi. Onun gördüğü bir rüyayı anlatayım. Rüyasında Hz. Ali ona demiş ki; “Evladım, Türk askerlerine söyle ki, Irak ordusu Türk ordusunun emrinde yetişecek. Ve sonra Irak ordusuyla Türk ordusu bir ordu haline gelecek. İran ordusu da içini temizleyecek. Onlar da hidayete erecek. Ve bu üç ordu Ortadoğu’da bir temizlik harekâtına başlayacaklar.”

Bir Salı Divanı toplantısında, misafirler kalkarken bana “sen otur” dedi. Sonra bana bu rüyayı anlattı. “Bu rüyayı Irak’ta kimseye söyleme. Ama Türkiye’de söyle. Bunu oradaki paşalara, askerlere söyleyebilir misin?” dedi.

“Söylerim” dedim. Erzurum’a gittiğimde oradaki yetkililere söyledim. Onlar da not aldılar.

Sonradan Irak Genel kurmay Başkanı olan bir Hüseyin Fevzi Paşa vardı. Osmanlı döneminde İstanbul’da, Erkan-ı Harbiye’de okumuş. Çok iyi Türkçe biliyordu.  İstanbul’da vefat etti. O benim çok iyi dostumdu, ailece çok iyi görüşürdük. Türkleri çok sever; İstanbul’dan evliydi zaten. Büyükelçiliğimize gelirdi; benim fakirhaneye de gelirdi. Biz de evine giderdik. Her Salı günü onun evinde 50-60 kişilik divan toplantıları yapılırdı. Beni mutlaka yanında istiyordu. Ben giderdim, yanına oturturdu. Paşalar, âlimler, bürokratlar gelirdi bu toplantılara. Kendisi hem Hazreti Hüseyin, hem de Hazreti Hasan tarafından Peygamberimizin (asm) soyundandır. Feyzi Paşa Kadiri’dir. Her Perşembe Abdülkadir-i Geylanî Hazretlerinin türbesinde zikir yaptırır, zikri idare ederdi.

Üstad’ın (Bediüzzaman hz.) Şam Hutbesi sırasında hediye ettiği kitap bendeydi

Bediüzzaman Hazretleri malum 1911 tarihinde Şam’da, Emevi Camii’nde bir hutbe okumuştur. Hüseyin Fevzi Paşa, bu hutbe okunduğunda camide bulunmuş ve Bediüzzaman Hazretlerini dinlemiş. Hutbeden sonra tanışmış ve sohbet etmişler. Üstad hazretleri ona, kendi eserlerinden bir kitap hediye etmiş.

Hüseyin Feyzi Paşa, bir zaman sonra beni çağırdı:

-Gülcemal sana bir emanet vereceğim. Onu iyi muhafaza et, dedi. Çıkardı o kitabı verdi. Kitap epey kalıncaydı. Ben o kitabı evimde bir şömine vardı; onun üzerine koydum. Bir Kur’an ve bir hadis kitabının yanına.

Bağdat’ta beyaz karınca diye bir böcek vardır, Arza denir. O hayvancağız kitap, ahşap ne bulursa yer. O, girmiş, Kur’an ve Hadis kitabı da dahil kitapların başından itibaren hiçbir harfine değmeden boşlukları yemiş. Ama hiçbir yazıya dokunmamış. Hatta o kitapları Büyükelçi Nazif Cuhruk’a gösterdim. Büyükelçi kitabı görünce ağladı, vallahi; “Bu ne büyük bir mucize böyle” diye hayretler içinde kaldı…

Uşşâkî Sıddîk Nâci Eren Efendi’nin  hocalarından Seyyid Hüseyin Fevzi Paşa (Hasan-i , Hüseyni) (k.s.) Hazretleri’nin rüyasını ve duasını yazmaya çalıştık.

Kaynaklar :

1. Sıddîk Nâci Eren Efendi Uşşaki

2. Gülcemal makalesi

Foto : 1936 yili Seyyid Huseyin Fevzi paşa

Not : Metni hazirlayan Ahmed kardeşimize teşekkür ederiz.

Kitap temini : Şelale Yayıncılık / 0 216 420 9581

• nacaat-ı Kübra 2

( Büyük Dua )

Münacaat-ı Kübra, Sıddık Naci Eren efendi’nin mürşidi Bekir Sıdkı Visali hz.nin yazdığı bir duadır.

Hakkiye : Hakkiyyet dinin vezinlerinden biri. Allah’ın bir adı olarak Hakk, inkârı mümkün olmayan, varlığı kabul edilmesi gereken, gerçek var olan, Varlığı ve ilâhlığı kesin olan, hikmetinin gereğine göre eşyayı yaratan, hakkı ortaya koyan, sözünde doğru olan, her hakkın kendisinden alındığı gerçek var olan Mevcud manalarına gelir.

Halkiyye : Halkiyyet dinin vezinlerinden biri. Halkiyye yaratılışla ilgili, ebediyyen, sonsuz manalarına gelir. Halk (yaratma), Allah’a ait bir fiildir ve uluhiyetle ilişkilidir. Allah’ın halkiyeti 3’e ayrılıyor: 1- Yer altındakiler, madenler, 2- Bitkiler, 3- Canlılar insanlar, hayvanlar.

Vahidiyet :  Vahidiyet, Allah’ın c.c. bütün  kâinatta görünen birlik tecellisini ifade eder ; umumidir. Cenab-ı Hakk’ın mukaddes sıfatlarının birliğidir. Vâhidiyet yüce Allah’ın esma ve sıfatının külliyattaki tecelli ve tasarrufunu ifade eder.

İlmi Zât :  Hak’tan başka bir şeyin olmadığı mutlak gayb ( Zâtı nefsindeki , Hakikatindeki) ilmi.

Allah her mevcudu İlmi Zatında yani Zati nefsinde ilim olarak programlamıştır.

Ferdiyyet :

Ferd , Allah’ın zatının birliğini (Ehad c.c.) ve Sıfatlarının eşi ve benzeri olmamasını ( Vahid c.c.)  bir araya getirir.

Foto : Bekir Sıdkı Visali hz.nin ikindi namazlarını kıldığı İzmir kabasoğan camii

Kaynaklar :

1- Bekir Sıdkı Visali hz ve Mehmet Ruhi hz.

2-  Diyanet dini kavramlar sözlüğü

Münacaat-ı Kübra 1

( Büyük Dua )

Münacaat-ı Kübra, Sıddık Naci Eren efendi’nin mürşidi Bekir Sıdkı Visali hz.nin yazdığı bir duadır.

Hakkiye : Hakkiyyet dinin vezinlerinden biri. Allah’ın bir adı olarak Hakk, inkârı mümkün olmayan, varlığı kabul edilmesi gereken, gerçek var olan, Varlığı ve ilâhlığı kesin olan, hikmetinin gereğine göre eşyayı yaratan, hakkı ortaya koyan, sözünde doğru olan, her hakkın kendisinden alındığı gerçek var olan Mevcud manalarına gelir.

Halkiyye : Halkiyyet dinin vezinlerinden biri. Halkiyye yaratılışla ilgili, ebediyyen, sonsuz manalarına gelir. Halk (yaratma), Allah’a ait bir fiildir ve uluhiyetle ilişkilidir. Allah’ın halkiyeti 3’e ayrılıyor: 1- Yer altındakiler, madenler, 2- Bitkiler, 3- Canlılar insanlar, hayvanlar.

Uluhiyet : , var olması için hiçbir varlığa ihtiyaç duymamak, kendi kendisinin nedeni olmak, her şeye gücü ve kudreti olmak anlamına gelir. Allah’ın zatına ait sıfatların varlık alemine tecelli etmesi.

Foto : Bekir Sıdkı Visali hz.nin sohbet ettiği İzmir Hatuniye camii karşısındaki kıraathane

Kaynaklar :

Bekir Sıdkı Visali hz ve Mehmet Ruhi hz.

Visali ve Ruhi hz .nin şiirlerinde Ramazan-ı Şerif 1

Uşşâkî meşayıhından Sıddîk Nâci Eren Efendi’nin hocaları Bekir Sıdkı Visali ve Mehmet Ruhi  Hz’nin şiirlerindeki Ramazan-ı Şerif kasidesi  :

Visali ve Ruhi hz .nin şiirlerinde Mi’rac 1

Uşşâkî meşayıhından Sıddîk Nâci Eren Efendi’nin hocaları Bekir Sıdkı Visali ve Mehmet Ruhi  Hz’nin şiirlerindeki Miraç kısımlarından  bölümler  :

Emali Kasidesinde Miraç

Uşşâkî Meşayıhından Sıddîk Nâci Eren Efendi’nin hocaları Bekir Sıdkı Visali ve Mehmet Ruhi  Hz’nin Sırrı Miraç Kasidesinden bir bölüm  :

99 ESMA KUDRET RUHU’NUN VÜCUTTA
DEVİR KASİDESİ (63)

Uşşâkî Meşayıhından Sıddîk Nâci Eren Efendi’nin hocaları Bekir Sıdkı Visali ve Mehmet Ruhi  Hz’nin 99 Esma Kudret Ruhunun Vücutta Devir Kasidesinden bir bölüm  :

99 Esma Kudret Ruhunun Vücutta Devir Kasidesi Bölüm 1

…..
EYZAN

85 — Vücuddur kim gelir Muhammed’e hemen alır Ferd ismin
86 — Vücuddur kim gelir Ebubekre hemen alır Sıddık ismin
87 — Vücuddur kim Gelir Ömer’e hemen alır Faruk ismin
88 — Vücuddur kim gelir Osman’a hemen alır Haya ismin

EYZAN

89 — Vücuddur kim gelir Ali’ye hemen alır İmam ismin
90 Vücuddur kim gelir Hasan’a hemen alır Şerif ismin

91 – Vücuddur kim gelir Hüseyin’e hemen alır Seyyid ismin
92 – Vücuddur kim gelir Zeynelabidin’e hemen alır Abid ismin

93 — Vücuddur kim gelir Bakır’a hemen alır Habir ismin
94 — Vücuddur kim gelir Caferi Sadık’a hemen alır Samed ismin
95 — Vücuddur kim gelir Musa Kâzım’a hemen alır Müheymin ismin
96 — Vücuddur kim gelir Ali Rıza’ya hemen alır Vedud ismin
97 — Vücuddur kim gelir Muhammed Takiy’e, hemen alır Semi ismin
98 — Vücuddur kim gelir Ali Naki’ye hemen alır Veli ismin

100—Vücuddur kim gelir Mehdi’ye hemen alır Hadi ismin
Vücuddur kim gelir Sıdkı’ya hemen alır Fakir ismin.

yâ Resûlallah hattı

Uşşâkî Meşayıhından Sıddîk Nâci Eren Efendi’nin ilk hocası Bekir Sıdkı Visali Hz’nin mürşidi Abdurrahmân Sâmî Niyâzî Saruhânî hz.nin yazmış olduğu bir hat :

•    MERATİBİ TEVHİT 1
• Uşşâkî Meşayıhından Sıddîk Nâci Eren Efendi’nin ilk hocası Bekir Sıdkı Visali Hz’nin Tevhid hakkında yazdiklarından bir kısmı :
• 1 — Tevhidi imani 2. Tevhidi ilmi 3. Tevhidi hali 4. Tevhidi ilahi.

• 1 — Tevhidi imani:

  Tasdikil abdi bikalbihi ve ikraren bilisanihi ve teferrede minezzatiye ve subutiyeti vesselbiye ve tevahhede istidaati mağbudün bilhak. Bidelaleti ayati Kur’aniye ve ahbarünn  Nebeviye yüntücü muhbürün sadık. Muhlüsatün min şirkil celi, müstefadetün min ilmi zahir.

• Manası: Cenabı Hak, sıfatı zatiye, subutiye, fiiliye ve selbiyesiyle,
  halktan teferrüd edip, uluhiyete ibadete istihkak kesp eyledi.
  Abdin kalben tasdik lisanen ikrar eylemesi ile bizde lamağbude illallah
  deriz. Ayatı Kur’aniye, ehadisi nebeviyye ile Resulullah efendimize
  tasdik netice verir.
  Bu tevhit şirki celiden kurtarır, ilmü zahirden istifade olunur.

• 2 — Tevhidi ilmi:

  Leysel vücudul hakiki velmüessiril mutlak illallah bihaysü ente alemü ennellah haysü makünte (vücudu hakikiCenabı Hakk’tır. Müessiri mutlak oldur. Biz nerede isek Cenabı Hakk bizimle beraberdir.)

• Uşşâkî Meşayıhından Sıddîk Nâci Eren Efendi’nin ilk hocası Bekir Sıdkı Visali Hz’nin Tevhid hakkında yazdiklarından bir kısmını aktardık.  

• Kaynaklar : •

• 1 Hakikat ve Marifet Sırları Visali hz ve Ruhi hz

• 2 Bekir Sıdkı Visali hz. divanı

• Foto : Kelimei Tevhid

İmanın Vezni , Nevi ve Dereceleri    

Uşşâkî Meşayıhından Sıddîk Nâci Eren Efendi’nin ilk hocası Bekir Sıdkı Visali Hz’nin İman hakkında yazdiklarından bir kısmı :

(1, 2)

Uşşâkî Meşayıhı Sıddîk Nâci Eren Efendi’nin ilk Hocası Bekir Sıdkı Visali Hz’nin eserlerinde İman’ı anlattığı bölümleri aktardık .

Kaynaklar :

• 1 Hakikat ve Marifet Sırları Visali hz ve Ruhi hz
• 2 Bekir Sıdkı Visali hz. divanı

Foto : Amentü kayığı

Uşşaki Şeyhi Sıddık Naci Eren Efendi Hz.’nin şeyhi Eş-Şeyh Hacı Bekir Sıdkı Visali Hz.’nin ses kaydı…

Ayrıca Hacı Bekir Sıdkı Visali Hz’nin ses kaydını MPEG formatında indirmek için tıklayınız…

Bir grup ihvan Seyyid Kazım Kızılkanat Efendi’yi (ks) ziyaret etmek maksadı ile Kula’ya giderler.

Yolda aralarında konuşurken, Seyyid Kazım Kızılkanat Efendi’ye (ks) merak ettikleri bir soruyu sormak için karar veriler. Merak ettikleri konu “Tedbir takdiri bozar mı” şeklindedir.

Efendi Hz.’lerinin evine varıp, elini öpüp hasret giderirler.

Efendi Hz. celalli bir zat olduğu için biraz da çekinmekle birlikte, ihvandan bir kişi cesaretini toplayıp, “Efendim merak ettiğimiz bir husus var” diye müsaade ister.

Müsaade aldıktan sonra soruyu sorar: “Efendim, tedbir takdiri bozar mı?”

Seyyid Kazım Kızılkanat Efendi (ks) önce ellerini gösterir. Elleri yanmış ve sargı içindedir. Yanmanın etkisi ile yaralar hala taze olduğundan, Efendi Hz. teyemmüm ile abdest almaktadır.

Efendi Hz. şöyle buyurur: “Evladım bakın. Evdeki gaz sobamız bozulmuş idi. Tamir etmek için önce gaz sobasını dışarı çıkardım. Sonra içindeki gazı boşalttım, temizledim. Alabileceğim tüm tedbirleri aldıktan sonra, denemek maksadı ile gaz sobasını yakmaya çalıştım. Bir anda alev aldı ve ellerim yanıverdi. Tedbir takdiri bozmaz, ancak kulun mesuliyetini alır.”

Seyyid Kazım Kızılkanat Efendi (ks) ihvanına, ezeli takdirin bozulmayacağını ancak kulun her zaman tedbirini almakla mükellef olduğunu ve bu yolu tutması gerektiğini böylece özetler.

Uşşaki Meşayıhından Abdurrahman Sami Niyazi Efendi Hazretleri, miladi 5 Mart 1879 (Hicri 12 Rebiülevvel 1296) tarihinde Manisa’nın Saruhan ilçesinden dünyaya teşrif buyurdu. Leyle-i Mevlid sebebiyle tebrik için gelen Çöplü Dede namlı bir veliyullahın, “Efendim dünyaya gelen mahdumunuzun ismi Abdurrahman olsun” demesi üzerine, Asım Efendi “Sami” adını ilave ederek oğluna bu ismi vermiştir. Asım Efendi Haremeyn valilerinden ve urefa-yı tarikatdan bir zat idi. Dedesi Ahmed Nuri Efendi ise meşayihten idi. Annesinin silsilesi Seyyide Zeyneb Hazretlerine, babasının silsilesi ise Hazreti Ömer Efendimize ulaşır. Miladi 1879 – 1934 tarihleri arasında yaşayan Abdurrahman Sami Saruhani Efendi, Hacı Bekir Sıdkı Visali Efendi’nin şeyhidir. Hacı Bekir Sıdkı Visali Efendi ise Sıddık Naci Eren Efendi’nin ilk şeyhidir.

ABDURRAHMAN SAMİ NİYAZİ EFENDİ’NİN TAHSİLİ

İlk tahsiline memleketi Manisa’da başlayan Sami Efendi daha sonra İstanbul’a gelerek Fatih Çifteayak Bahr-ı Sefid Medresesine devam etmiş, Hacı Hüseyin Hüsnü Efendi’den ve zamanın allamesi Hüseyin Necmeddin Pürzeti Efendi’den icazet almıştır. Bir kısmı basılan bir kısmı ise yazma halindeki eserleri, ilmi derecesinin yüksekliğini ortaya koymaktadır. Sami Efendi İslam ilimlerinin yanı sıra kimya, astronomi de tahsil etmiş, hatta usta bir kimyager olarak ilaç terkipleri hazırlamış, yakınlarının ilaç ihtiyaçlarını gidermiştir.

Sami Efendi Hazretleri ilim tahsilinden sonra, gördüğü bir rüya üzerine mürşidine kavuşmak arzusu ile yola çıkmış, Çanakkale’de mukim Tarik-i Uşşakiyye’den Ahmed Şücaeddin Efendi Hazretlerine intisab etmiştir. Şücaeddin Efendi’nin terbiyesi altında seyru sülukunu ikmal edip icazetini almıştır.

SAMİ EFENDİ SEYRU SÜLUKUNU ANLATIYOR

Meşhur Sefine-i Evliya’nın müellifi Hüseyin Vassaf Bey, Sami Efendi’nin seyru sülukunu bizzat kendisinden dinleyerek kaydetmiş ve şu şekilde nakletmiştir:

“Kendi nakillerine nazaran, hadâset-i sinninden beri müdâvim-i zikr olup, bir gece âlem-i ma’nâda Fahr-i âlem sallallâhu aleyhi ve selem Efendimiz Hazretlerini rü’yet ile şeref-yâb olarak na’leyn-i şerîfini ihsân buyurduğu günden i’tibâren cezbe ve aşkı galebeye başlayıp bir mürşid taharrîsi sırasında işâret-i Peygamberî ile Çanakkale’de meşâyih-i Uşşâkiyye’den ve Âzâde Hazretleri sülâlesinden Ahmed Şücâeddîn Efendi’nin dâhil-i dâire-i reşâdeti olmuşdur. İlk mülâkâtı şöyle nakl ederler. Ahmed Şücâeddîn Efendi va’z ediyor imiş, hitâm-ı va’zda mülâkî olup elini öpdükte, “Oğlum Sâmî, ma’lûmâtım var, nasîbinizi vermeye ma’nen me’mûrum” buyurup, bey’at vermişdir. Dört sene sülûkda bulunup, Tarîk-i Uşşâkî’den icâze almışlardır. Esnâ-yı icâzetde tâc-ı şerîfin biraz yüksekçe dikilmiş olmasına karşı, şeyhi kabûl buyurup Sâmî Efendi’ye giydirmiştir. Sâmî Efendi, Hazret-i Mısrî’yi rü’yâda görüp, elinden asâsını alır görmesiyle, şeyhi bunu hasen ta’bîr ederek, “Oğlum, ben ümmîyim, senin icâze ismin Niyâzî’dir, tâcın Niyâzî Hazretlerinin tâcı gibi uzunca olmasında beis yoktur. O Hazret’in de uzunca idi” buyurmuşlar imiş.

PEK ÇOK TARİKDEN İCAZET ALMIŞTIR

Hazret-i Şeyh Kasımpaşa’daki Yahyâ Kethüdâ Dergâhı postnişînliğine tayîn edilmiş ve tekkeler kapatılıncaya kadar burada vazîfe yapmışdır. Bu vazîfeden aldığı maaşı hayır hasednâta sarf etmiş, geçimini elinin emeği ile karşılamışdır. Kendisi kimyâgerdir, kazancını misk imâl ederek temin etmişdir. Kimyâyı çok iyi bildiği gibi, ilm-i simyâda da yed-i tûlâ sâhibidir. Bu ilme dâir eserler telif etmiş ancak vefâtına yakın bir tarihde, ehil olmayanların eline geçer endîşesiyle hepsini imhâ etmişdir. Sâmî Efendi Hazretleri, Arapça’ya ve Farsça’ya son derce vâkıf idi. Hattâ her iki dilde şiirleri bile vardır. Arapça’ya vukûfiyetini gösteren diğer bir delil de meşhûr Kâfiye isimli kitaba bir şerh yazmış olmasıdır. Sâmî Efendi Hazretlerinin diğer bir husûsiyyeti de pek çok tarîkden mücâz oluşudur.”

Hüseyin Vassaf Efendi bu konuyu da şöyle naklediyor:

“Sâmî Efendi, şeyhine hitâben, “Efendim, dîğer tarîkatlardan da sâhib-i silsile olsam, müsâade buyurulur mu?'” istîzânına cevâben “Salâhî Efendimiz Hazretleri de cem’ etmişdir. Esnâ-yı sülûkda olamazdı, ba’de’l-icâze muhayyersin” yolunda müsâadede bulunmalarıyla dîğer tarîklerden de ayrı ayrı mazhar-ı icâze olmuş olduğunu hikâye etdi.”

Yine Hüseyin Vassaf Efendi, Hazret-i Şeyh’in icaze aldığı turuk-i aliyye ve meşayihini şöyle naklediyor:

1. Nakşibendiyyenin Muhammed Can Kolu: Edirne’de Mihâl Bey Dergâhı şeyhi Ebubekir b. Halîl Efendi
2. Nakşibendiyyenin Behcetiyye Kolu: Hisâr Şeyhi Muhammed Nûrullâh Efendi
3. Kâdiriyyenin Karîbullah Kolu: Mısır meşâyihinden Ebu’l Envâr Feyzüddin Efendi’nin halîfesi Şeyh Hilmi Efendi
4. Kâdiriyyenin Muhyiddin ibn Arabî Kolu: Şeyh Hayrullah Efendi
5. Sa’diyye: Edirneli İsmail Rüşdî Efendi
6. Şa’bâniyye: İzmirli Şeyh Ahmed Efendi
7. Rufâiyye ve Bedeviyye: İzmirli Şeyh Mustafa Hilmî Efendi
8. Gülşeniyye: Edirneli Şeyh Şerefeddin Efendi
9. Şâzeliyye: Şeyh Hayrullah Efendi
10. Düssûkiyye: Şeyh Abdurrahman Kalenderî
11. Mevleviyye: Manisada medfûn merhûm İsmail Çelebi’nin ruhaniyyetlerinden
12. Halvetiyye’nin Uşşâki Kolu: Gelibolulu Ahmed Şücâeddin Efendi

Abdurrahman Sami Niyazi Efendi Hazretleri, “Küllü’t-tarik tariki Muhammediyye” düsturuna sahip olup, yani turuk-i aliyyenin hepsini hak yol kabul eden bir kamil bir mürşid idi. Bu halini ilahi olarak de bestelenip icra edilen şu nutk-i şerifinde de dile getirmiştir:

Dîdemiz giryân sînemiz sûzân
Rûhumuz hayrân Halvetîleriz

Cismimiz büryân derdimiz dermân
Aşkımız burhân Celvetîleriz

Sırr ile seyrân şevk ile devrân
Ederiz her ân Kâdirîleriz

Mahremiz zâre bülbülüz yâre
Hârız ağyâre Rıfâîleriz

Bizdedir halvet yâr ile ülfet
Bulmuşuz vuslat Dussûkîleriz

Zikrimiz esmâ fikr-i müsemmâ
Seyr-i “ev ednâ” Bedevîleriz

Hakk’ı çün bulduk nûr ile dolduk
Aşkla yoğrulduk Şâzelîleriz

Ölmeden öldük sonra dirildik
Uçmağa girdik Mevlevîleriz

Hayy ü bâkîyiz Dost müştâkıyız
Aşka sâkîyiz Nakşîleriz biz

Bizdedir Âdem İse’bni Meryem
Hem ism-i a’zam Bayrâmîleriz

On iki seyrân ideriz her ân
Ma’nâda sultân Vefâîleriz

Âşık-ı cânân mahrem-i irfân
Fakr ile pinhân Bektâşîleriz

Vahdete vâkıf kesreti sârif
Kenz-i ma’ârif Şa’bânîleriz

Sâmî ko halkı ara bul Hakk’ı
Yoludur aşkı Uşşâkîleriz

Abdurrahman Sami Niyazi Efendi’nin tarikat-ı aliyyenin hakaikini gösteren şu nutk-i şerifi de meşhurdur:

Halvetîyem kesretim vahdet ile pinhân olur
Celvetîyem vahdetim kesret ile ‘ummân olur

Kâdirîyem sırr-ı kudret sırrıma eyler zuhur
Nakşibendem nakş-ı kalbim külle yevmin şân olur

Şâzelîyem kim harîm-i hazretin seyyârıyem
Bedevîyem sırr-ı vahdet sırrıma feyzân olur

Hem Rufâ’îyem bana semm-i nüfûs etmez eser
Sırr-ı Bektâşem dilimde on iki seyrân olur

Câmi’-i na’t-ı celâl vasf-ı cemâl Bayrâmîyem
Hem Düsûkîyem ki vahdet-i şems-i dil tâbân olur

Sünbülîyem sünbülistân-ı hakîkat nisbetim
Sırrı-ı Şa’bânem ki cezb-i Hakk’a dil mestân olur

Mevlevîyem kim külâh-ı istikâmet lâbisem
Ravza-yı hadrâ-yı dil dil-besteye ‘atşân olur

Feth edüp sırr-ı Sinân ile kal’a kâf-ı kesretden
Şems-i Nûreddîn’de dil şerefinde ufk-ı cân olur

Hep tarîkat sırrını lâbis olur sırrım gehî
Gâh vahdet bahrına gark cümleden ‘uryân olur

Almışım bu nisbeti şeyhim Şücâaddîn’den
Nisbet-i kudsiyyesi mecmu’a-i pîrân olur

Cümle pîrân sırrını Sâmî Niyâzî bir bilüp
Pîr-i Uşşâkî’de bul ‘aşkı bulan sultân olur

BİZE BU GÖREVİ ŞAHISLAR VERMEDİ Kİ…

Abdurrahman Sami Efendi Hazretleri irşadını Halvetiyye şubelerinden Uşşakiyye usulü ile yapar. Dönemin zor şartlarında bile zikir meclisleri kurar. Yatsı namazından sonra camilerde el ayak çekilince zikir meclislerine devam eder. Kendisine korkup korkmadığı sorulduğunda, “Bize bu vazifeyi şahıslar vermediler ki şahıslar istedi diye terk edelim” der. Tefsirden hadise, akaidden edebiyata kadar pek çok sahada eser veren Sami Efendi’nin meşhur ve kıymetli eserlerinden birisi de içerisinde haftanın her günü için hususi evradlar tanzim ettiği “Evradü’l Mukarrabin” isimli eseridir.

MENEMEN HADİSESİ

Tekkelerin kapatılması üzerine dönemin şartları daha da zor hale gelmiş, yaşının genç olması, İstanbul ve Ege başta olmak üzere bağlılarının ve sevenlerinin çokluğu, Abdurrahman Sami Efen’nin “takibe alınması” için yeterli sebep olarak görülmüştür. Menemen hadisesinde serhalifesi Bekir Sıdkı Visali ile birlikte tutuklanmıştır. Altı ay tutuklu kaldıktan sonra beraat etmişler ancak bir kere mimlenmişlerdir. Hem Şeyh Sami Efendi hem de Bekir Sıdkı Visali Efendi hayatlarının sonuna kadar takibat altında tutulmuşlardır. Osmanlı dersiâmı (halk açık ders, müderris) olması hasebiyle kayd-ı hayât şartıyla (hayatta olduğu sürece) vaizlik yapabilme hakkı verilmişken, bu hakkı da elinden alınmıştır.

İBRETLİK BİR HATIRA

Sami Efendi’nin talebeliğini yapmış, Cerrahi Şeyhi Muzaffer Efendi Hazretleri Menemen hadisesi sırasındaki ibretlik bir olayı şöyle nakletmiştir: “Menemen hadisesinde mahkeme hakimlerinden biri Efendi Hazretleri’nin müridlerinden birinin damadı imiş. O derviş hakim olan damadının Efendi Hazretleri’ne yardımcı olacağını söylemiş. Bir bakıma teselli vermek istemiş. Mahkeme günü gelmiş, duruşma başlamış. Duruşmada Efendi Hazretleri kanunlara aykırı hiç bir hareketi olmadığını beyan edince, güya tanıdık olan o hakim, “Bunları darağacında anlatırsın” demiş. Efendi Hazretleri celallenerek, “Evlad! Ulemanın eti zehirlidir, ısıran kelb ölür” buyurmuşlar. Bir müddet sonra suçsuz bulunarak tahliye olunca o müridi kendisine geçmiş olsun ziyaretine geldiğinde sormuş, “Efendim, bizim damadın size bir faydası oldu mu?” demiş. Hazret-i Şeyh, kemal-i nezâketinden dolayı “Evet oldu” dedikten sonra “Kendisi şimdi ne yapıyor, nerede?” diye sormuşlar. “Sizin mahkemenizden üç dört ay sonra bağırsağında bir yara çıktı, sizlere ömür Efendim” demiş.”

FİTNEYE GEÇİT VERMEMİŞTİR

Menemen hadisesinde dikkat çeken bir husus da, Hazret-i Şeyh’in Menemen hadisesinde altı ay kadar haksız yere hapis yatmasına rağmen, hiçbir isim hakkında tenkit edici konuşmayıp, başkalarına da müsaade etmemiştir. Müridlerini her daim koruyup, gözeten Sami Efendi, bu şekilde muhtemel fitne ve belaları def etmiştir.

ABDURRAHMAN SAMİ NİYAİZ EFENDİ’NİN VEFATI VE KABRİ

Abdurrahman Sami Niyazi Efendi Hz. hayatını ibadet ve irşad vazifesi ile, dervişlerine sohbet vererek geçirmiş, 1934 senesinde bir gece Hakk’a yürümüştür. Kabr-i Şerifi İstanbul’da Edirnekapı Şehidliğinde, Mısır Tarlası olarak isimlendirilen bölümdedir. Vefatından birkaç gün önce kabri ile ilgili yaptığı vasiyeti ve ne şekilde Hakk’a yürüdüğünü, o dönemki genç dervişi Muzaffer Efendi Hazretleri şöyle anlatmıştır:

“Pek sevdiğim ve babam makamında saydığım üstadım, hocam, velinimetim Sami Saruhani Hazretleri ile Cuma namazlarından sonra hanelerinde otururduk. Bir gün yemekten sonra fakire şöyle buyurdu, “Oğlum, öldüğün zaman nereye defnolunmak isterdin?” Cevap verdim, “Efendim, nasib olursa Edirnekapı haricinde Halebi merhumun civarında defnolunmağı arzu ederdim. Zira oraya İstanbul alimlerinden pek çoğu defnolunmuşlardır” dedim. Hazret içini çekerek, “Sakın beni oraya defnetmeyin” buyurdu. “Zira ben hem günahkar ve hem de ilmen zayıf bir insanım ve kendimi oraya layık göremem. Beni Edirnekapı’da Mısır tarlasının kenarına gömüverirsiniz, olur biter.” Meğer Hazret, bu sözleriyle bana vasiyyet ediyormuş. Üç gün sonra, yatsı namazını kılarken ve namaz arasında vasıl-ı didar oldular. Fakir, o zaman Arapçayı yeni öğrenmeğe başladığımdan, okuduğum ayet-i kerimelerin manalarına vakıf ve aşina değildim. Fakat nasıl olduysa bilemiyorum cenazesinde Sure-i Fecr’in son ayetlerini okuyuverdim : “Ya eyyetühe’n-nefsü’l-mutma’inne ircı’i ila rabbiki radiyyeten merdiyyeh, fedhuli fi ‘ibadi vedhuli cenneti.” Bugün, ancak bu ayet-i celilenin manasını ve Allahu Teala’nın hakkıyle iman eden kullarını hitab-ı izzetiyle nasıl taltif ve tatyib buyurduğunu, denizlerden bir katre ve güneşden bir zerre mikdarı idrak ve ihata edebilmekdeyim.

Vefatları Salıyı Çarşambaya bağlayan gece Yatsı namazında vuku buldu. Sabah erken ilk ben kendilerini ziyarete gitmiştim. Seslendim, cevap veren yok, kapı açıktı, içeri girdim. Efendi Hazretlerini secdede teslim-i ruh etmiş olarak buldum. Evde kimse yoktu. Bildiğim bütün büyüklerime haber verdim. Bütün defin hizmetlerinde bulundum. Hazret, sık sık secdede uyuyakalırlar, Valide Hanım’ın yanına gitmezlerdi.

Adalara gittiğimiz zaman bana midye kabukları toplatırdı. Onları döver, ezer, çok güzel yanar dönerli tesbihler yapardı. Pek çok ilaçları kendi yapardı. Komşulara eliyle ilaç yapar götürürdü. Çok güzel ney üflerdi. Ne zaman sofra kurulsa daima sofraya bir kişilik fazla kap koyardı. Mutlaka yemeğe birileri gelsin isterdi. Bir müddet beklemeden lokma etmezlerdi. Kimse gelmezse bir müddet bekler, sonra yemeğe başlarlardı. Kapıyı hiç örtmezlerdi. Allah şefaatlerine nail eylesin, feyzlerinden istifade edebilmeyi cümlemize nasibü müyesser eylesin. Amin”

HAZRETİ ŞEYH’İN ESERLERİ

Sami Efendi Hazretleri pek çok eser vermiştir. Bu kıymetli eserlerinden bir kısmı risale şeklinde, bir kısmı da ise hacimli kitaplardır. Bazı eserleri yayımlanmış, bazıları ise yazma halinde korunmuştur. Yazma halindeki eserleri şunlardır:

1. Sırr-ı Tevhîd: Müridlerine hitaben yazılmıştır.
2. Tefsîru’l-Kur’ân Tenvîrü’l-Beyân: Tefsir ilmi hakkında Türkçe bir eserdir. Birinci mukaddimede sure ve ayetin tarifleri; ikinci mukaddimede tefsir ile tevil ıstılahları arasındaki farklar, üçüncü mukaddimede ise tefsir ilminin konusu, faydası ve gayesi işlenmiştir.
3. Hadîs-i Erbaîn: Dört babdan müteşekkil kırk hadis derlemesidir. Birinci bab ezel ile ilgili hadisler, beş hadisten ibarettir. İkinci bab ibadetlerle ilgili hadisler, on altı hadisten ibarettir. Üçüncü bab, muamelata dair hadisler, on hadisten ibarettir. Dördüncü bab, “la yezâl” ile alakalı hadisler, dokuz hadistir.
4. Tevcîhü’l-Âyati’l-Muhtelefi’z-Zâhir: Kur’an’da birbirleriyle çelişiyor gibi görünen ayetlerin nasıl anlaşılması gerektiğini açıklamakta ve gerçekte Kur’an ayetleri arasında bir tenakuz olmadığını göstermektedir.
5. Düstûr-i Bedi’: İki fasıldan ibarettir. Yukarıdaki eserinin biraz daha hacimlisidir.
6. Sırrı’l-Kadîr fî İlmi’l-İksîr: Kimya ilmi ile ilgili bir eserdir.
7. Kenzü’l-Âşıkîn: Hazret-i Peygamber’in bazı hadislerini manzum bir şekilde beyan etmektedir.
8. Şerhu’l-Emâlî: Kelam ile ilgili 32 varaklık bir risaledir.
9. Şerhu’l-Kâfiye: İbn Hacib’in “Kâfiye”sinin şerhidir. Nahiv ilmi ile alakalıdır.
10. Fâtiha Sûresi Tefsiri: Bu sure-i celilenin tasavvufi bir tefsiridir.

HAZRETİ ŞEYH’İN YAYINLANMIŞ ESERLERİ

1. Mi’yâru’l Evliyâ: Kitab dört ana kısımdan oluşur. Birinci kısım şeriat, ikinci kısım tarikat, üçüncü kısım hakikat hakkında olup tasavvuf ve sufiyye ıstılahlarının tarif ve açıklamalarını içerir. Dördüncü kısım, marifetullahı avam, havas ve hassu’l havassa göre açıklar.
2. Dîvân: Hazret-i Şeyh, nutk-i şeriflerinde tasavvufun bütün inceliklerini, şiirin bütün imkanlarını kullanarak pek zarif bir surette ifade etmiştir. Eser, 1980 yılında Şahinler Vakfı tarafından, 2006 yılında da H Yayınları tarafından yeni harflerle yayımlanmıştır.
3. Müntehabat-ı Sâmiyye: Muhtelif konularda derleme bir eserdir.
4. Evrâdü’l Mukarrabîn: Cuma gününden başlamak üzere haftanın yedi gününde müridlerin okuyabileceği vird, duâ ve salavat-ı şerifeleri ihtiva eder.
5. El-Meslekü’s-Sâmiyye Fî Sülûki’n-Nakşiyyeti’l-Behâiyye ve’l-Halvetiyyeti’l-Hüsâmiyye: Nakşi ve Halveti tarikatlarına göre sülukta başlangıçtan itibaren nefsin kat ettiği makamlar ile bu makamların anahtarları, ayetlerle ve hadislerle beyan edilmiştir.
6. Şerh-i Esrâr-i Esmâi’l-Hüsnâ: Esma-i Hüsna’nın kısaca manaları, kulun bu isimlerden alması gereken hisse, Esma-i Hüsna’nın şifa olduğu hastalıklar beyan edilmiştir.
7. Binâ-yı İslâm: “İslam beş şey üzerine bina edilmiştir” hadisinden yola çıkarak İslam’ın beş rüknü tafsilatlı olarak anlatılmıştır.
8. Hediyyetü’l-Âşıkîn: Dört babdan müteşekkil 36 sayfalık bir eserdir. Birinci babda, iman, İslam ve Ehl-i sünnet itikadı, ikinci babda, İslam’ın beş rüknü tasavvufi üslupla açıklanmış, bu rükünleri yerine getirmeyenlere verilecek cezalar beyan edilmiştir. Üçüncü babda ahlakın menşei, tarifi ve çeşitleri izah edilmiştir. Dördüncü babda şeriat, tarikat, feyz, marifet, zikrullahın fazileti, mürşid-i kamilin alametleri, evlilikte karşılıklı hak ve hukuk gibi meseleler ele alınmıştır.
9. Tuhfetü’l-Uşşâkiyye: Abdullah Salahaddin Uşşakî Hazretlerinin Tarik-i Uşşakiyyenin usul ve adabına dair Arapça olarak kaleme aldığı eserin tercümesi olup, Hazret-i Şeyh tarafından bir takım ilaveler yapılarak genişletilmiştir.
10. Nâme-i Muharrem: Kerbela Faciası hakkındadır.
11. Mevlid-i Müctebâ: Resul-i Ekrem Efendimizin hayatını, evsafını ve yüce kadrini beyan eden manzum bir eserdir.
12. Mir’ât-ı Eyyâm: Günlerin hassalarına dair bir eserdir.

Hazret-i Şeyh’in ayrıca Evrâd-ı Mukarrabin isimli eserinin kapağında eserlerinin bir listesi verilmiştir Buna göre günümüze ulaşmayan eserleri ise şunlardır:

1. Şerh-i Nûniyye ed-Dürretü’l-Meknûniyye: Akaidle alakalı.
2. Kenzü’l-Ârifîn: Tasavvufla alakalı.
3. Risâle-i Hürriyyet
4. Mihveri’l-Ulûm
5. El-Mecâlisü’s-Sâmiyye
6. Cevâmiu’l-Kelîm
7. Zübdetü’l-Ulûmü’l-Arabiyye
8. Medâricü’s-Sâlikîn ve Meâricü’l-Vâsılîn

HAZRET-İ ŞEYH’İN HAYATI VE ESERLERİ HAKKINDA YAPILAN ÇALIŞMALAR

• Abdurrahman Sami Niyazi Efendi Hazretleri’nin eserleri ile ilgili yapılan çalışmalar ise şunlardır:
• Dîvân-ı Sâmî: 1980 senesinde yayınlanmıştır.
• Abdurrahmân Sâmî’nin Hayâtı, Eserleri ve Tefsîr-i Fâtiha-i Şerîf Risâlesi: 1993 senesinde Süleyman Demir tarafından hazırlanan bir yüksek lisans tezidir.
• Uşşâkîler – Abdurrahmân Sâmî Niyâzî: Salahattin Aydemir tarafından 2005 yılında Çorum’da yayımlanmıştır.
• 19. Yüzyılda Bir Uşşâkî Şeyhi – Abdurrahmân Sâmî Saruhânî: Yusra Taner tarafından hazırlanan yüksek lisan tezidir.
• Uşşâkî’de Bul Aşkı: 2016 yılında Naciye Kaya  tarafından yayımlanan eser.

• Sultanı Salavatı Şerife

“Salavat”, Peygamber Efendimiz Hazreti Muhammed’i (sav) anmak, O’na selam göndermektir.
Sultan-ı Salavat-ı Şerife Uşşâkî Sıddîk Nâci Eren Efendi’nin ilk mürşidi Bekir Sıdkı Visali hz.nin yazmış olduğu Salavat-ı Şerifenin adıdır.

Sultanı Salavatı Şerife

Allahümme salli ve sellim alâ  seyyidina nefsi Muhammedin ve alâ  ervâhi ehli beytihi bi adedi tecelliyâtiz zatiyyeh.

Ve alâ rûhihi ve alâ ervâhi ehli beytihi bi adedi tecelliyâti sıfatiyyeh.

Ve alâ nurihi ve alâ  envari ehli beytihi bi adedi tecelliyâtil ef’âliyyeh.

Ve alâ kalbihi ve alâ gulubi ehli beytihi bi adedi tecelliyâtil esmaiyyeh.

Ve alâ aklihi ve alâ ukûli ehli beytihi bi adedi tecelliyâtil ilmiyyeh.

Ve alâ fikrihi ve alâ efkâri ehli beyti bi adedi tecelliyâtil iradiyyeh.

Ve alâ vehmihi ve alâ evhami ehli beytihi bi adedi tecelliyâtil celaliyyeh.

Ve alâ hayâlihi ve alâ hayâlati ehli beytihi bi adedi tecelliyâtil şuhûnatil ilâhiyye .

Ve alâ himmetihi ve alâ himemi ehli beytihi bi adedi tecelliyâtil kemaliyyeh.

Ve alâ suretihi ve alâ suveri ehli beytihi bi adedi tecelliyâtil cemâliyyeh.

Ve alâ cismihi ve alâ ecsâmi ehli beytihi bi adedi tecelliyâtis semadâniyyeh.

Ve alâ kabri ve alâ gubûri ehli beytihi bi adedi tecelliyâti beynel evveliyyeti vel ahiriyyeh.

Allahümme belliğ salâte abdil fakiyri sıddıyki ila rûhi seyyidinâ Muhammedin ve alâ ervâhi ehli beytihi minnâ selâmen ve tehiyyeh.   (1)

Okunuşu :

Naim Kaya efendi okuyor.

Uşşâkî Sıddîk Nâci Eren Efendi’nin mürşidi kutbul arifin gavsul vasilin el-hac Bekir Sıdkı Visali (k.s.) Hazretlerinin Salavatı şerifesi’ni aktarmaya çalıştık .

Kaynaklar :

1- Evrâd-ı Saâadet-i Ebediyye  Sıddîk Nâci Eren efendi

Kitap temini : Şelale Yayıncılık / 0 216 420 9581

Seyyid-i Salavat

“Seyyid-i Salavat”,  Hz. Peygamber için okunan ve Allah’ın rahmet ve selamının O’nun üzerine olması dileğini ifade eden faziletli, kerim dualar demektir. Seyyid-i Salavat Uşşâkî Sıddîk Nâci Eren Efendi’nin ilk mürşidi Bekir Sıdkı Visali hz.nin yazmış olduğu Salavat-ı Şerifenin adıdır.

Seyyid Hüseyin Fevzi Paşa (k.s.) hz.

Uşşâkî Sıddîk Nâci Eren Efendi’nin hocalarından Seyyid Hüseyin Fevzi Paşa (k.s.) Hazretleri

Uşşâkî Sıddîk Nâci Eren Efendi’nin Kadiri hilafeti aldığı hocası Seyyid Hüseyin Fevzi Paşa (Hasan-i , Hüseyni) (k.s.) Hazretleridir. Bu zata Sıddık Naci Eren ef.yi yönlendiren Seyyid Kazım Kızılkanat hazretleridir.

Seyyid Hüseyin Fevzi Paşa (k.s.) Hazretleri , Pîr Seyyid Abdulkâdir Geylâni Hazretleri’nin torunlarından 17. batnı, Seyyid Abdurrezzak ‘ın oğullarındandır. Seyyid Hüseyin Fevzi Paşa  (k.s.) Hazretleri 1897’de Bağdat’ta doğmuş; 1983’de İstanbul’da vefat edip Bağdat’ta Abdülkadir Geylani Hz. haziresine defnedilmiştir. Seyyid Hüseyin Fevzi Paşa askeri veterinerlik okumuştur. Önce Osmanlı ordusunda daha sonra Irak ordusunda görev yapmıştır.  Mürşidi Şam’da ikamet eden Seyyid Muhammed Yusuf Efendi’dir.

Seyyid Hüseyin Fevzi Paşa: Katkıda bulunduğu eserler aşağıdadır.

1. Mektubat-ı Geylani Gavs’ül-Azam Abdülkadir Geylani’nin Mektupları Derleme
2.  Besmele’nin Şerhi Abdü’l Kerim B. İbrahim El-Cili
3.  Gayb’ın Dili Muhammed Sadık Ul Sadi
4.  Şemsü’s-Şümus Mecd-i Talid Halidiye Risalesi Adab-ı Mürid Mevlana Halid El-Bağdadi
5. Hüseyin Fevzi Paşa, Ukudi’l-Cevahir fi Selasi’l-Ekabir uluçınar yayınları 1979
6. Abdülkerim b. İbrahim el Cili(k.s) İnsan-ı Kamil.tercüme Seyyid Hüseyin Fevzi Paşa

Uşşâkî Sıddîk Nâci Eren Efendi’nin  hocası Seyyid Hüseyin Fevzi Paşa (Hasan-i , Hüseyni) (k.s.) Hazretleri’nin tercüme ettiği eserleri yazmaya çalıştık.

Uşşâkî meşayıhından Sıddîk Nâci Eren Efendi’nin mürşidlerinden Mehmed Ruhi efendi’nin şiirinde Hz. Adem a.s.  şöyle anlatılır

Hakikat-i Adem Kasidesi

Ve lekad kerremnâ benî âdeme (1) buyurdu zatı Hakkı Ademî /
Hakikati Muhammediye nurundan yarattı Benî Âdem-i (Âdem oğlu) /
Ebul eşbah (varlıkların babası ) oldu Hz. Adem anasırı (asıl, kök, soy ) ademi /
Vücudundan zahir oldu Enbiya ,Evliya , bütün âdemi /
Secde ile emrolundu iblis Cennette ademi /
Mahi (mahveden) turabtan (toprak) oldu beni ateşten diye münkeri (Dince uygun görülmeyen ) /
Kovuldu vehmi ( Olmayan bir şeyi var saymak ) hayal ile her biri /
Anın içün düşman oldu sakın şerrinden ademi /
Arza indi havva ile gece halinde figanı ( Iztırapla bağırma, haykırma, feryat ) /
Kabul ile gündüz oldu çoğaldı nesli ademi
Mükerrem ( saygı değer ) kıldı işler ise nesli Adem efali ( yapılan işler, eylemler ) /
Hayır üzere olan ahlâkı Muhammed-i hakikati /
Münkiri ( İslâm dînindeki îman esaslarını inkâr eden ) olanlar iblis ile hem avanesi ( yardımcıları ) /
Ceheneme ateş olan hem ahvali ( haller ) kabihi ( yakışıksız, ayıp, kötü ) /
Ruhi dahi sakın şerrinden daim işle ihsanı ( Allâh’ı görüyormuş gibi yaşanan kulluk hayâtı ve kalbî kıvam ) /
Bütün kemâl ( olgunluk ) ademdir. Ademdir ademi  / ( 1, 2 ,3 )

Kaynaklar :

• 1- İsra suresi 70.ayet (Diyanet vakfı ) meali : Biz, hakikaten insanoğlunu şan ve şeref sahibi kıldık. Onları, (çeşitli nakil vasıtaları ile) karada ve denizde taşıdık; kendilerine güzel güzel rızıklar verdik; yine onları, yarattıklarımızın birçoğundan cidden üstün kıldık.
• 2- Hacı Mehmet Ruhi Akhan Hayatı ve Divanı s.52
• 3- Hakikat ve Marifet Sırları Visali hz ve Ruhi hz s.147

Uşşâkî Meşayıhından Sıddîk Nâci Eren Efendi’nin Hocaları

Uşşâkî Meşayıhından Sıddîk Nâci Eren Efendi’nin ilk hocası Bekir Sıdkı Visali’nin Arifler ve Aşıklar kasidesi:

Arifler ve Aşıklar Kasidesi

Ariflerin abdesti gözyaşı oldu

Aşıkların kıblesi her taraf oldu

Ariflerin mescidi kalpleri oldu

Aşıkların namazı her zaman oldu

Ariflerin orucu hem cemal oldu

Aşıkların zekatı hem mevtleri (ölüm) oldu

Ariflerin Kabesi mürşidi oldu

Aşıkların kelamı zikrullah oldu

Ariflerin nefsi safiyan oldu

Aşıkların nuru Nurunnur oldu

Ariflerin kalbi mutahhar (temiz) oldu

Aşıkların aklı aklı kül oldu

Ariflerin fikri pürkemal (çok mükemmel,olgun) oldu

Aşıkların himmeti (manevi yardım) pürula ( ilklerle dolu) oldu

Ariflerin vehmi (düşünce) hem sultan oldu

Aşıkların hayali pürcila (çok parlak) oldu

Ariflerin sureti pür cila oldu

Aşıkların cismi debagat (deriyi terbiye etme) oldu

Ariflerin kabri bimekan (mekansız) oldu

Aşıkların sohbeti muhibban (sevgili) oldu

Visalinin maşuku (sevdiği) Allah’ı oldu

Allah Allah Hu Hu Hu Allah Hu Hu Hu   (1, 2)

Uşşâkî Meşayıhı Sıddîk Nâci Eren Efendi’nin ilk Hocası Bekir Sıdkı Visali’nin Arifler ve Aşıklar’ı anlattığı kasidesini aktardık

Kaynaklar :

• 1 Hakikat ve Marifet Sırları Visali hz ve Ruhi hz
• 2 Bekir Sıdkı Visali hz. divanı

Sıddîk Nâci Eren Efendi’nin ilk hocası Bekir Sıdkı Visali’nin Efendi Hz.’nin Hamdiye (Taamiyye) kasidesi

Tekkelerde akşam namazından sonra sofraya otururlar. Sofradan kalkılmadan,  “eûzu-besmele” ile “Fâtiha-i Şerîfe” ve “Sûre-i Haşr”ın son âyetleri okunduktan  sonra, Hamdiyye ilâhisi okunurdu:

Allah bize lutfetti şükür elhamdülillah

Ni’metine gark etti şükür elhamdülillah

Hak lâ ilâhe illallah Hû lâ ilâhe illallah ….

İlahinin güftesi Şeyh Osmân Sıdkî Efendi’nin halifesi Şeyh Hamdi-i Bağdadi (ö. 1146/1733) olup öğrencilerinden biri de Pîr-i Sânî Cemâleddin-i Uşşâkî’dir.

Kaside-i Taamiye

Eyzan

Allah bize lütfetti nimetine garkettü şükür elhamdülillah

Allah lâ ilahe illallah hu lâ illallah

Nefsimin safasına, ruhumun hayatına, nurumun ziyasına, şükür

elhamdülillah

Eyzan

Muhammed kadem bastı şefi olmaktır kastı hakkın sevgili dostu

şükür elhamdülillah

Eyzan

Ol habibin yarları cennettedir canları sevenleriz anları Şükür

elhamdülillah

Eyzan

Kalbimin vüsatine, aklımın ziyadına, fikrimin kuvasına, şükür

elhamdülillah

Eyzan

Yiyelim nimetini, övelim rahmetini, analım hazretini, şükür

elhamdülillah

Eyzan

Vehmimin kemalini hayalimin cilasına himmetimin vefasına

şükür elhamdülillah

Eyzan

Harç edelim varımız, kurban olsun canımız, Kur’andır imanımız,

şükür elhamdülillah

Eyzan

Suretimin hüsnüne, cismimin sıhhatine, kabrimin pürnuruna,

şükür elhamdülillah

Eyzan

Sıdkı kulun şükrünü kabul eyle yarabbi dergaha süreyim yüzü

şükür elhamdülillah

Bekir Sıdkı Visali’nin Hz’nin Hamdiye kasidesini bir de aşağıdaki linkten dinleyebilirsiniz :

https://www.youtube.com/watch?v=4XaEYTGFRmg

https://www.youtube.com/watch?v=RjoyZ1FDcnU

https://www.youtube.com/watch?v=orGf0GfwoBc